Thema

Beleid & Markt

Artikel

Auteur Pieter Boot

Oostenrijk leert ons dat ook eigendom ertoe doet

In de rondreis door landen waarvan we op het terrein van energie- en industriebeleid iets kunnen leren, is Pieter Boot in Oostenrijk aangekomen. “Hun waterkracht zorgt van oudsher al voor een hoog aandeel hernieuwbare elektriciteit – die bergen moeten we ontberen, maar wij hebben zee. Ik kijk naar drie onderdelen van hun beleid: hoe om te gaan met doelen, het belang van eigendom naast regelgeving, subsidies en beprijzing, en de stadsverwarming.”

Artikel

Auteur Martien Visser

Rechtvaardige milieubelastingen

Milieubelastingen zijn niet leuk, maar wel algemeen aanvaard. Ook als het een eerste levensbehoefte betreft. Ze vormen een soort collectieve boetedoening. Verhoging ervan is politiek goed te verkopen. Voorstanders van daling worden al snel weggezet als milieuhaters. Toch neemt het verzet toe, ziet Martien Visser. Milieubelastingen treffen de ene groep veel harder dan de andere. Bovendien is er allerminst sprake van de sterkste schouders. Ook loopt Nederland met haar milieubelastingen flink uit de pas met de buren. De belastingen vormen de hoofdoorzaak voor de energie- en vervoersarmoede in Nederland.

Artikel

Auteur Anton Buijs

Een zegen in vermomming

De ondoordachte aanval van de Verenigde Staten en Israël op Iran heeft de wereld in een energiecrisis gestort. De gebeurtenissen drukken ons opnieuw met de neus op de feiten. Europa is voor zijn energievoorziening en energierekening veel te afhankelijk van externe krachten die het niet kan beheersen. Hadden we ons hiertegen beter kunnen wapenen? In theorie wel, vindt Anton Buijs, maar de werkelijkheid is en blijft weerbarstig.

Artikel

Auteur Pieter Boot

117 economen tegen Tata Steel – maar hebben ze gelijk?

Vorige week las Pieter Boot dat 117 economen verklaarden dat ondersteuning door het rijk van verduurzaming van Tata Steel Nederland (TSN) geen goed idee was. Maar kloppen hun argumenten?

Artikel

Auteur Frank van den Heuvel

De wereld is te serieus om in spelletjes te denken

Eerder heeft Frank van den Heuvel voor EnergiePodium geschreven over het Monopoly-spel en over Kolonisten van Catan. “Het zijn spelletjes die ik met onze kinderen speelde. Hard tegen hard. Meedogenloos. Medelijden bestond niet en het ging om de knikkers; en de eer in het gezin. Als mijn vrouw zei dat ik rustig aan moest doen, omdat het ‘maar een spelletje is’, zei ik: ‘juist omdat het maar een spelletje is, kan ik het hard spelen’. Onze kinderen werden getrainde en gevreesde tegenstanders in hun vriendenkring.”

Artikel

Auteur Frans de Heij

De merit order als onterechte zondebok

Europese elektriciteitsprijzen blijven een terugkomende bron van politieke frustratie. Toen de Russische inval in Oekraïne in 2022 de Europese gasmarkt ontregelde en de gasprijzen naar historische hoogten stuwde, laaide, zo beschrijft Frans de Heij, de discussie over de merit order op. Omdat gascentrales in veel uren de marginale technologie zijn, vertaalde die stijging zich rechtstreeks in hogere elektriciteitsprijzen. Dat leidde tot politieke verontwaardiging: hoe kan het dat goedkope wind- en zonne-energie wordt vergoed tegen gasprijzen? In die context stelde Ursula von der Leyen dat het elektriciteitsmarktmodel, waarin de duurste maar nog gewenste centrale de prijs bepaalt, onder de nieuwe omstandigheden ter discussie stond.

Artikel

Auteur Sanne de Boer

Gaat het aangekondigde energie- en klimaatbeleid van Jetten-I drastisch op de schop?

De wisseling van regeringen heeft de afgelopen jaren geleid tot sterk wisselend energie- en klimaatbeleid in Nederland. De coalitie Jetten-I lijkt het beleid van de vorige regering grotendeels te willen voortzetten, maar op 28 januari van dit jaar oordeelde de rechter dat de overheid de energietransitie moet versnellen omdat ons land geen eerlijke bijdrage levert aan het beperken van de opwarming van de aarde.[1] Sanne de Boer vraagt zich af: “Om dit te kunnen doen, zijn ingrijpende maatregelen en veel geld nodig. Gaat het aangekondigde energie- en klimaatbeleid drastisch op de schop?”

Artikel

Auteur Jan Paul van Soest

Energiekwartetten met de minderheidscoalitie

Zojuist is Jan Paul van Soest verwachtingsvol getuige geweest van de beëdiging van het nieuwe kabinet-Jetten. “Het is een interessant spel dat zich de komende jaren gaat ontvouwen: een minderheidskabinet dat voor veel voorstellen ter rechter- of ter linkerzijde steun moet zien te verwerven. Dat zou best vaak kunnen lukken, na zo’n 2 jaar stagnatie na de verkiezingen in november 2023 en een kabinet van saboteurs en brekebenen, dat in elk geval duidelijk maakte dat populistische roeptoeters willen noch kunnen besturen.”

Artikel

Auteur Coby van der Linde

Abracadabra

De geopolitieke dynamiek trekt weer aan en de impact reikt verder dan de krantenkoppen. Sancties, handelsroutes en bilaterale afspraken hertekenen energiestromen en verschuiven de machtsverhoudingen op olie en gasmarkten. Coby van der Linde ontleedt hoe die politieke grilligheid de voorspelbaarheid uit de markt duwt en het begrip ‘evenwicht’ steeds minder waard maakt.

Artikel

Auteur Matthijs Meijer van Putten

Het demissionaire kabinet versnelt klimaatverandering met het belastingplan

Het kabinet heeft op de valreep nog een belasting door de Kamers gekregen waardoor de Aarde verder zal opwarmen. Een belasting die raakt aan waar Matthijs Meijer van Putten al maanden over schrijft: Hoe vervoeren we ons zo klimaatvriendelijk mogelijk?

Artikel

Auteur Pieter Boot

Nieuwe zorgen over de energie-intensieve industrie en zinvolle voornemens in nieuw coalitieakkoord?

De afgelopen tijd verschenen weer enkele rapporten over de stand van zaken in de energie-intensieve industrie (EEI). Volgens Pieter Boot raken we aan somberheid op dit punt gewend, maar ze zijn nog ernstiger dan op het eerste gezicht blijkt. Het nieuwe coalitieakkoord is echter voornemens hier stappen te zetten. 

Artikel

Auteur Martien Visser

Pas op met modellen!

Bij een van zijn eerste werkgevers leerde Martien Visser met modellen werken. "Dankzij computers werden ze steeds groter. Meer data, meer aannamen, meer interacties. Idealiter worden modeluitkomsten geverifieerd. In de natuurkunde kan dat. In de gewone wereld niet of nauwelijks. Zeker niet als de toekomst beschreven wordt in business cases en scenario’s. Die lopen soms tot wel 25 jaar vooruit. Die tijd geleden moest de liberalisatie van de Europese energiemarkt nog op gang komen en waren zonnepanelen 100x duurder dan nu. Schijnbaar onbeduidende veranderingen in de aannamen kunnen op deze lange termijn uitkomsten maken of breken."