Thema

Beleid & Markt

Column

Auteur Frank van den Heuvel

Er gaat heel veel boven Groningen en onder Zeeland

Het is een kleine stap van het Hanzeverband dat we in middeleeuws Europa kenden en het debat over kernenergie dat plaatsvond begin juli. In dit debat gaf een meerderheid van de Tweede Kamer aan dat de bouw van een nieuwe kerncentrale in de Eemshaven niet mag plaatsvinden. De argumentatie: “De Groningers hebben al zoveel ellende meegemaakt” (door de gaswinning). Interessant is dat de provincie Zeeland al jaren aangeeft dat men, naast Borssele, juist wél graag nieuwe kernenergiecapaciteit ziet verschijnen. Een belangrijk deel van de argumentatie: “De Zeeuwen hebben al zo vaak iets níet gekregen” (oa schrappen van de marinierskazerne). Beide, Groningen en Zeeland, gebruiken de verkeerde reactie op een ander vraagstuk.

Column

Auteur Tim van Nes

Wij dreigen ons meest onbekende exportproduct kwijt te raken: kwaliteitsturbines

Nederland heeft offshore wind op de kaart gezet als een winstgevende businesscase. En in de jaren daarna hebben we laten zien dat wind op zee méér kan zijn dan alleen goedkope elektriciteit. We hebben er kwaliteitseisen aan verbonden. Voor natuur en voor de grondstoffen die ons van duurzame energie voorzien. It’s not possible until it is.

Column

Auteur Pieter Boot

Laten we beter nadenken over staatsbedrijven

De verduurzaming van de industrie in Nederland lijkt te stagneren. Ondanks goede voornemens van het kabinet Jetten zien we weinig harde voornemens bij bedrijven. De Europese Commissie probeert er iets aan te doen. Jos Cozijnsen behandelde in Energiepodium het wijzigingsvoorstel inzake de Europese emissiehandel en was daar lovend over. Voor Nederland lijkt het tijd na te denken over uitbreiding van de gereedschapskist van het beleid. Met vooral subsidies komen we er niet. Zijn er mogelijkheden inzake eigendom? 

Column

Auteur Marnick Olthuis

Tariefsprong hoogspanningsnet vraagt om evaluatie kostenreflectiviteit

De elektrificatie en decarbonisatie van ons energiesysteem vragen om stevige investeringen in het elektriciteitsnet. Hierdoor stijgen de nettarieven voor alle gebruikers. Maar waar afgelopen jaren de tarieven voor regionale netgebruikers verdubbelden, vervijfvoudigde het tarief voor grootverbruikers op het hoogspanningsnet. Dit vertraagt de energietransitie door de business case voor elektrificatie van industriële processen, grote batterijen en elektrolysers te verslechteren. Vanwege de grote impact op het vestigings- en verduurzamingsklimaat in Nederland is een onderzoek naar oorzaken en oplossingen hard nodig. Een mogelijke verklaring ligt bij de kostenreflectiviteit van de verdeelsleutels die kosten van het hoogspanningsnet over de netgebruikers verdelen naar rato van gebruik.

Column

Auteur Jan-Willem van den Beukel

Sir Nicholas Stern heeft (nog steeds) gelijk

Het was voor vakantievertrek naar onze camping nog even spannend of de omgeving van Perpignan veilig zou zijn voor bosbranden. Hoewel het gelukkig mee bleek te vallen, zagen we onderweg wel de resten van de bosbranden bij onder andere Fontainebleau. Het cynische feit dat de meeste branden door pyromanen aangestoken zijn, doet er niets aan af dat de gortdroge natuur nu extra kwetsbaar is, na de heetste juni en juli ooit gemeten in West-Europa. 

Column

Auteur Anton Buijs

Klimaatbeleid: laveren tussen noodzaak en haalbaarheid

Na een zomer waarin opnieuw hitterecords zijn gebroken, laaide het klimaatdebat weer op. Originele standpunten leverde dit niet op. Opinie- en beleidsmakers betrokken de hun vertrouwde stellingen. Anton Buijs stelt vast dat er niets anders opzit dan ons, voorzover mogelijk, aan te passen aan de steeds ernstigere gevolgen van klimaatverandering. De enige structurele remedie, drastische emissiebeperking, lijkt ondanks de bemoedigende forse vooruitgang in de laatste jaren, verder weg dan ooit. 

Column

Auteur Frans de Heij

Onze gasvoorraad is Europees, de rekening Nederlands

Het einde van het vulseizoen komt in zicht, maar de Nederlandse gasopslagen zijn nog lang niet zo vol als de overheid voor ogen had. Het nationale vuldoel van 115 TWh wordt niet gehaald.

Column

Auteur Bert den Ouden

Elektriciteitsregels anders toepassen voor de nettransitie: hoe aansluitstops kunnen worden voorkomen

De Nederlandse stroomvoorziening loopt vast. Netcongestie zorgt ervoor dat bedrijven en nieuwbouwwijken geen aansluiting kunnen krijgen of lang moeten wachten. Ondanks het harde werk door vele partijen voor de netverzwaring die uiteraard hard nodig is, lijken we achter de feiten aan te lopen. De vraag is zelfs of netuitbreidingen wel voldoende zijn, misschien is congestie wel structureel.   Utrecht werd zelfs een gedeeltelijke aansluitstop afgekondigd. Veel buurlanden lijken minder problemen daarmee te hebben. Hoe komt dat?

Column

Auteur Jos Cozijnsen

ETS Review doet meer dan de kool en de geit sparen

De voorgestelde aanpassingen en uitbreidingen van het Europese emissiehandelssysteem, het ETS, doen meer dan het midden zoeken tussen klimaatambitie en concurrentiekracht. De Europese Commissie zoekt ook naar een betere balans tussen het belonen van innovatie en het geven van meer tijd aan sectoren waar emissiereductie het lastigst is. Tegelijk heeft ze nieuwe instrumenten toegevoegd om het ETS voor de langere termijn effectief te houden en is de CO₂-beprijzing verder uitgebreid.

Column

Auteur Anton Buijs

Wat zouden we zonder de Europese Unie moeten?

Europese industriële bedrijven klagen dat de hoge energieprijzen in de EU en de strenge regelgeving op het gebied van klimaat en milieu hun internationale concurrentiepositie ondermijnt. Er dreigt, waarschuwen ze,  een sociale en economische ramp als de druk op de betrokken sectoren – financieel en qua regelgeving – niet wordt verlicht. Hebben ze een punt of hebben we met een vertrouwde reflex te maken van ondernemingen die te veel op onmiddellijke winstmaximalisatie zijn gericht en te weinig op de noodzaak te investeren in de maatschappelijk en economische baten op lange termijn? De waarheid ligt, vindt Anton Buijs, zoals gewoonlijk in het midden, en de oplossing in Brussel.

Column

Auteur Martien Visser

Slimme apparaten, dom systeem?

Op 10 juni verscheen TenneT’s jaarlijkse Monitor Voorzieningszekerheid met drie bekende boodschappen: het elektriciteitsverbruik gaat toenemen, de productiemix verandert en het risico op black-outs is groter dan eerder gedacht. De overheid wordt opgeroepen snel in actie te komen en stroomgebruikers moeten zich aanpassen aan de grillen van het weer. Dat is weliswaar een beknotting van hun vrijheid, maar er zit logica in: elektrische auto’s hoeven bij thuiskomst niet massaal aan de laadpaal en warmtepompen en airco’s kunnen best een paar uurtjes uit als het krap wordt. Graag geautomatiseerd, want de energiemarkt is complex. Dankzij de inzet van miljoenen decentrale apparaten en batterijen hoeven zon en wind niet zo vaak afgeschakeld te worden, zijn minder back-up gascentrales nodig en kunnen netbeheerders fors besparen op kabels en transformatoren. Slimme apparaten als paradijselijk vergezicht; of is er opnieuw te veel optimisme in de energiesector, die zich eerder al verkeek op netwerkcapaciteit?

Column

Auteur Rob de Wijk

Energie als wapen

De president die bedelde om de Nobelprijs voor de vrede, werd oorlogspresident en joeg de energieprijzen op. Wat een korte klap had moeten worden om het Iraanse regime tot inkeer te brengen, ontaardde in een strijd waarbij zowel de Amerikanen als de Iraniërs de Straat van Hormuz blokkeerden. Daardoor kwamen de exporten van olie, olieproducten en LNG stil te liggen en ontstond de grootste energiecrisis sinds 1973. Toen besloten Arabische olie-exporteurs tot een embargo tegen landen als Amerika en Nederland, die Israël steunden. Nu veroorzaakt een onverantwoordelijk handelende 80-jarige Amerikaanse president een crisis.